اشتراک eshtrak

خبری سیاسی فرهنگی! مسئولیت هر مقاله بعهده نویسنده آنست!

مرگ لیو شیائوبو قهرمان جنگ، و برنده جایزه صلح نوبل!: بری ساوتمن و یان هیرونگ،گاردین/تارنگاشت عدالت، لیو شیائوبو، فعال سیاسی چینی، درگذشت پايان «بند»: شرق، لیو شیائوبو، فعال حقوق بشر و برنده صلح نوبل در ۶۱ سالگی درگذشت: صدای آمریکا، لیو شیابو: مردی که از مرده‌اش به اندازه زنده‌اش می‌ترسند: کری گریس/ بی‌بی‌سی، و لیو شیائوبو، برنده زندانی نوبل صلح درگذشت: صدای آلمان

لیو قهرمان جنگ است، نه صلح. او حمله به عراق و افغانستان را تأیید کرده است، و در سال ۲۰۰۱ در یک مقاله جنگ‌های کره و ویتنام را ستوده است. لیو در مقاله «درس‌های جنگ سرد» می‌نویسد «جهان آزاد تحت رهبری ایالات متحده تقریباً با همه رژیم‌هایی که حقوق بشر را پایمال می‌کنند جنگیده است… جنگ‌های اصلی که ایالات متحده در آن‌ها درگیر شده همه از نظراخلاقی قابل دفاع می‌باشند.» او تقصیر درگیری اسراییل-فلسطین را بر دوش فلسطینی‌ها انداخت و آن‌ها را «اغلب پرووکاتور» خواند. لیو در سال ۱۹۸۸ در یک اظهار نظر معروف گفت: «۱۰۰ سال طول کشید تا هنگ‌کنگ چیزی بشود که امروز هست. چین با توجه به وسعت آن، مطمئناً به ۳۰۰ سال مستعمره بودن نیاز دارد تا شبیه هنگ‌کنگ امروز بشود. من حتا تردید دارم که ۳۰۰ سال کافی باشد.» او در سال ۱۹۸۸ در یک مصاحبه گفت که «انتخاب غربی‌شدن، انتخاب انسان بودن است.» لیو در «منشور ۰۸» خود خواهان یک نظام سیاسی سبک غربی و خصوصی‌سازی همه بنگاه‌ها و اراضی کشاورزی در چین شد.

مرگ لیو شیائوبو قهرمان جنگ، و برنده جایزه صلح نوبل!

تارنگاشت عدالت

منبع: گاردین
نویسنده: بری ساوتمن و یان هیرونگ
۱۵ دسامبر ۲۰۱۰

 

آیا هواداران لیو شیائوبو می‌دانند مواضع او واقعاً چیست؟

در هفته‌های اخیر، سیاست‌های لیو شیائوبو   به یک داستان درباره فرد قهرمانی که از حقوق بشر و دمکراسی پاسداری می‌کند خلاصه شده است. نظرات او، برای اهتراز از بحث درباره آن‌ها، عمدتاً ناگفته می‌مانند، و این به یک بحث یکجانبه می‌انجامد. بعنوان مثال، در عرض یک هفته در هنگ‌کنگ بیش از ۵۰۰ مقاله دربارۀ لیو منتشر شد، که فقط ۱۰ مقاله از او یا جایزه صلح انتقاد کردند.

طبق نوشته اندرو جاکوبز در «اینترنشنال هرالد تریبیون»، در چین، پیش از اعطای جایزه، اکثر مردم نه او را می‌شناختند و نه به او اهمیت می‌دادند؛ یک نظرسنجی رسمی از دانشجویان که پس از اعطای جایزه انجام شد نشان می‌دهد که ۸۵ درصد گفتند دربارۀ آقای لیو و منشور «۰۸» چیزی نمی‌دانند. یک چین‌شناس نروژی که نظر مردم چین را جویا شده می‌گوید جوانان چین هنوز به لیو اهمیت نمی‌دهند. روشنفکران مسن‌تر چین به بحث درباره جایزه علاقه‌نشان می‌دهند، اما بسیاری از آن‌ها فکر نمی‌کنند لیو شخص مناسبی برای دریافت آن باشد.

زندانی کردن لیو کاملاً غیرلازم بود. اگر مردم سیاست‌های لیو شیائوبو را می‌شناختند، اکثراً از دادن جایزه صلح نوبل به او حمایت نمی‌کردند، زیرا او قهرمان جنگ است، نه صلح. او حمله به عراق و افغانستان را تأیید کرده است، و در سال ۲۰۰۱ در یک مقاله جنگ‌های کره و ویتنام را ستوده است. همه این درگیری‌های موجب نقض گسترده حقوق بشر شد. با این وجود، لیو در مقاله «درس‌های جنگ سرد» می‌نویسد «جهان آزاد تحت رهبری ایالات متحده تقریباً با همه رژیم‌هایی که حقوق بشر را پایمال می‌کنند جنگیده است… جنگ‌های اصلی که ایالات متحده در آن‌ها درگیر شده همه از نظراخلاقی قابل دفاع می‌باشند.» در جریان انتخابات ریاست جمهوری ایالات متحده در سال ۲۰۰۴، لیو به گرمی جورج بوش را برای تلاش جنگی او علیه عراق ستود و جان کری نامزد حزب دمکرات را به این دلیل که به اندازه کافی از جنگ‌های ایالات متحده دفاع نمی‌کند محکوم کرد:
«دستاورهای سترگ بوش در جنگ با تروریسم مطلقاً نباید با افتراهای کری پاک شود… اما، در ضربه زدن به صدام حسین ریسک زیادی وجود دارد، اما بی‌عملی به ریسک بزرگ‌تری منجر خواهد شد. این با جنگ جهانی دوم و ۱۱ سپتامبر به اثبات رسیده است! هر چه بشود مهم نیست، جنگ علیه صدام عادلانه است! تصمیم رییس‌جمهور بوش درست است!.»

لیو همچنین بطور یکجانبه موضع اسراییل را در درگیری خاورمیانه ستوده است. او تقصیر درگیری اسراییل-فلسطین را بر دوش فلسطینی‌ها انداخت و آن‌ها را «اغلب پرووکاتور» خواند.

لیو همچنین خواهان غربی‌شدن کامل چین شده است. او در سال ۱۹۸۸ در یک مصاحبه گفت که «انتخاب غربی‌شدن، انتخاب انسان بودن است.» او همچنین از یک فیلم مستند تلویزیونی به نام «هی شانگ» یا «مرثیه رودخانه» به دلیل انتقاد نکردن کامل از فرهنگ چینی و عدم جانبداری پُرشور کافی آن از غربی‌شدن  انتقاد کرد «اگر من این‌ر‌ا ساخته بودم نشان می‌دادم که چینی‌ها چگونه واقعاً  بُزدل و گیج هستند.» لیو این‌را مایه تأسف دانست که تک‌زبانی [عدم آشنایی با یک زبان خارجی] او را به گفت‌‌و‌گو با یک چیز «بسیار بی‌خطر و نافرهیخته، یعنی حوزه فرهنگی چین» مجبور کرده است. لین تونگی، یک پژوهشگر در دانشگاه هاروارد نوشت که نوشته‌های لیو در اوائل دهه ۱۹۹۰ «حملات زننده به هویت ملی چینی» را در بر می‌گیرد.  لیو در سال ۱۹۸۸ در یک اظهار نظر معروف گفت: «۱۰۰ سال طول کشید تا هنگ‌کنگ چیزی بشود که امروز هست. چین با توجه به وسعت آن، مطمئناً به ۳۰۰ سال مستعمره بودن نیاز دارد تا شبیه هنگ‌کنگ امروز بشود. من حتا تردید دارم که ۳۰۰ سال کافی باشد.»

او در سال ۲۰۰۶ در مجله «باز» با تأکید  براین احساسات افزود که «ترقی در چین به غربی‌شدن وابسته است و غربی‌شدن بیش‌تر به معنی ترقی‌ بیش‌تر است. گرچه هواداران لیو جانبداری او از استعمار را تحریک آمیز می‌دانند، اما آن منطقاً با حمایت کامل او از غربی‌شدن و جنگ‌های تغییر رژیم ایالات متحده همخوان است.

لیو در «منشور ۰۸» خود خواهان یک نظام سیاسی سبک غربی و خصوصی‌سازی همه بنگاه‌ها و اراضی کشاورزی در چین شد. تعجب‌آور نیست که سازمان‌هایی که او رییس آن‌ها بوده از «موقوفه ملی برای دمکراسی» دولت ایلات متحده کمک مالی دریافت کردند. اما تحقیقات نشان می‌دهد که در کشورهایی که از سطوح پایین توسعه برخوردارند گذار به دمکراسی انتخاباتی ضرورتاً به حاکمیت قانون نمی‌انجامد د، بلکه بی‌ثباتی و سطوح پایین توسعه حاصل می‌گردد.  تحت آن شرایط ، دمکراسی انتخاباتی نه به حکمرانی خوب می‌انجامد و نه خود پایدار می‌ماند.»

در هیچ کجای جهان پسا-کمونیسم و جهان در حال توسعه خصوصی‌سازی مورد نظر لیو عادلانه نبوده است. خصوصی‌سازی در اروپای شرقی اغلب به سرقت گسترده دارایی‌های همگانی توسط اولیگارش‌ها انجامید و شدیداً منفور است، و اکثریت مردم در همه کشورهای پسا-کمونیسم خواهان رهاکردن خصوصی‌سازی می‌باشند. خصوصی‌سازی در هند، آمریکای لاتین و خود چین نیز مورد حمایت مردم نیست، و مطالعات دربارۀ خصوصی‌سازی در بخش‌های گوناگون جهان نشان می‌دهند که خصوصی‌سازی می‌تواند تأثیرات مخربی بر توسعه داشته باشد. خصوصی‌سازی اراضی در چین سریعاً به تمرکز زمین و ایجاد دهقانان بی‌زمین خواهد انجامید.

چهل سال پیش، کمیته جایزه نوبل یک زندانی سابق و  یک نویسنده به نام الکساندر سولژنیتسین را نماد آزادی علیه رژیم شوروی دانست. کمیته جایزه نوبل مانند مورد لیو یا با نظرات ارتجاعی کلاسیک سولژنیتسن آشنا نبود یا تصمیم گرفت آن نظرات را نادیده بگیرد: نظرات خودکامۀ خود او، روحیه دشمنی با یهودیان، محکوم کردن ایالات متحده به دلیل دنبال نکردن همه‌جانبه جنگ در ویتنام، محکوم کردن «عفو بین‌الملل» بخاطر بسیار لیبرال بودن، و حمایت از فرانسیسکو فرانکو دیکتاتور فاشیست اسپانیا.

جایزه صلح نوبل یک جایزه برای نوع مشخصی از سیاست است. سرپرست مؤسسه نوبل نروژ خاطره نشان شده که کمیته نوبل اغلب «کسانی را که علیه دیکتاتورهای کمونیست در مسکو و دیکتاتورها در پکن حزف زده‌اند» انتخاب کرده است. ژان-پل سارتر فیلسوف فرانسوی نقش جایزه نوبل را در جنگ سرد می‌شناخت و در سال ۱۹۶۴ از پذیرش آن امتناع ورزید. ا. گفت: «در شرایط کنونی، جایزه نوبل بطور عینی امیتازی است که برای نویسندگان غرب یا یاغیان شرق محفوظ  است.» آن نقش با جایزه لیو ادامه یافته است.

https://www.theguardian.com/commentisfree/2010/dec/15/nobel-winner-liu-xiaobo-chinese-dissident
 

http://www.edalat.org/sys/content/view/11550/38/

***
شرق: مرگ لیو شیائوبو موجی از انتقادها را نسبت به حکومت چین به‌دنبال داشت. از رهبران کشورهای جهان گرفته تا فعالان اجتماعی و سیاسی همه‌وهمه به مرگ او واکنش نشان داده و کوتاهی‌ها و رفتار غیردموکراتیک دولت چین را محکوم کردند. کمیته صلح نوبل و مقامات و دولت‌ها در چند کشور غربی ازجمله فرانسه، بریتانیا، آلمان و آمریکا در میان کسانی بودند که نسبت به مرگ این فعال حقوق‌ بشر واکنش نشان دادند. دولت چین هم در پاسخ به این انتقادها، از جامعه جهانی خواست که در امور داخلی چین دخالت نکنند. در این میان و تنها چندي پس از مرگ یکی از معروف‌ترین زندانیان سیاسی جهان در چین، دونالد ترامپ رئیس‌جمهوری ایالات‌متحده، در پاریس در پاسخ به سؤال یک خبرنگار چینی، رئیس‌جمهوری چین را فردی معرکه و رهبری فوق‌العاده خواند و از مرگ لیو شیائوبو هیچ سخنی به‌میان نیاورد. در پی این اظهارات فعالان حقوق‌ بشر از دونالد ترامپ انتقاد كردند.

لیو شیائوبو، فعال سیاسی چینی، درگذشت
پايان «بند»

شرق
۲۴ تیر ۱۳۹۶

لیو شیائوبو، فعال حقوق‌ بشر چینی، روز پنجشنبه روی تخت بیمارستان و تحت بازداشت درگذشت. او که ٦١ساله بود و برنده جایزه صلح نوبل، در بیمارستانی در شمال شرقی چین بر اثر سرطان کبد درگذشت. لیو شیائوبو بعد از کارل فون اوسیتزکی، فعال سیاسی آلمانی که در سال ١٨٣٥ برنده جایزه صلح نوبل شد و در سال ١٩٣٨ تحت بازداشت درگذشت، نخستین برنده جایزه صلح نوبلی است که در بازداشت جان خود را از دست می‌دهد. لیو خواستار پایان حکومت تک‌حزبی و گسترش دموکراسی از طریق استقرار نظام سیاسی کثرت‌گرا در چین بود و سال ٢٠٠٩ به دلیل فعالیت‌هایش در این زمینه محاکمه و به ١١ سال زندان محکوم شد و به این ترتیب هشت سال پایانی عمرش را در زندان به‌سر می‌برد. این تصمیم دولت چین کمیته جایزه نوبل را بر آن داشت تا با اعطای جایزه صلح خود در سال ٢٠١٠ به لیو تلاش‌های او برای اصلاحات دموکراتیک صلح‌آمیز در چین را تحسین کند و پس از آن بود که جامعه جهانی نسبت به لیو حساس‌تر شد و آوازه او فراتر از مرزهای چین رفت. اما فعالیت سیاسی او از دو دهه پیش‌تر و در زمان اعتراض‌های میدان تیان‌آن‌من در سال ١٩٨٩ آغاز شد که او نقشی کلیدی در آن ایفا کرد؛ اول با اعتصاب‌ غذا در حمایت از دانشجویان معترض و سپس با کمک به خروج مسالمت‌آمیز معترضان باقی‌مانده از میدان در دل سرکوب‌های خونین آن زمان. این رخدادها نقطه‌عطفی در زندگی لیو بود. این نویسنده چینی که در زمان اعتراض‌های میدان تیان‌آن‌من در خارج از کشور به سر می‌برد، خطرهای احتمالی را به جان خرید و به خانه بازگشت.

ليو به زندان افتاد و این پایان فعالیت او بود در مقام استاد دانشگاه ادبیات و پایان ازدواج اولش. سوای رویدادهای بیرونی زندگی‌اش این رویدادها تحولی درونی هم برای او به همراه داشت. او هرگز خودش را به‌دليل نوشتن اقرارنامه‌ای که مدت حبسش را کم کرد، نبخشید. او بر این باور بود که نه‌تنها کرامتش، بلکه روح کشته‌شدگان این رخداد را هم فروخته است. پس از سال ١٩٨٩ بسیاری از چهره‌های سیاسی چین یا به خارج از کشور مهاجرت کردند یا صدایشان خاموش شد اما او می‌گفت سکوت، خیانت دوم است. او پس از سال‌ها عذاب وجدان جایزه صلح نوبلش را به شهیدان میدان تیان‌آن‌من تقدیم کرد. سرکوب، بازداشت، حصر خانگی و نظارت سفت‌و‌سخت همواره بر زندگی او سایه افکنده بود. وقتی از او می‌پرسیدند با وجود این همه هزینه چرا به تلاش‌هایش ادامه می‌دهد، می‌گفت او به دنبال تغییراتی برای همه است.

سال ١٩٩٦ و در اردوگاه کار بود که با لیو شیا، شاعر چینی، ازدواج کرد کسی که در طول این سال‌ها بارها خواستار آزادی شریک زندگی‌اش شد اما در نهایت خود او نیز تحت حصر خانگی قرار گرفت و امکان ارتباط او با فعالان و رسانه‌های طرفدار دموکراسی هم محدود شد. مأموران امنیتی چین لیو هیو، برادر شیابائو، را هم دستگیر و در سال ۲۰۱۳ به ۱۱ سال حبس محکوم کردند. نزدیکان لیو شیا گفته‌اند که اولویت فعالان حقوق‌ بشر درحال‌حاضر باید تلاش برای آزادی او و برادرش باشد. به گفته مقامات بیمارستان، در آخرین ساعات زندگی لیو شیائوبو، همسرش و چند نفر از خویشاوندانش در کنارش بودند.

مرگ لیو شیائوبو موجی از انتقادها را نسبت به حکومت چین به‌دنبال داشت. از رهبران کشورهای جهان گرفته تا فعالان اجتماعی و سیاسی همه‌وهمه به مرگ او واکنش نشان داده و کوتاهی‌ها و رفتار غیردموکراتیک دولت چین را محکوم کردند. کمیته صلح نوبل و مقامات و دولت‌ها در چند کشور غربی ازجمله فرانسه، بریتانیا، آلمان و آمریکا در میان کسانی بودند که نسبت به مرگ این فعال حقوق‌ بشر واکنش نشان دادند. دولت چین هم در پاسخ به این انتقادها، از جامعه جهانی خواست که در امور داخلی چین دخالت نکنند.

در این میان و تنها چندي پس از مرگ یکی از معروف‌ترین زندانیان سیاسی جهان در چین، دونالد ترامپ رئیس‌جمهوری ایالات‌متحده، در پاریس در پاسخ به سؤال یک خبرنگار چینی، رئیس‌جمهوری چین را فردی معرکه و رهبری فوق‌العاده خواند و از مرگ لیو شیائوبو هیچ سخنی به‌میان نیاورد. در پی این اظهارات فعالان حقوق‌ بشر از دونالد ترامپ انتقاد كردند. اما رکس تیلرسون، وزیر امور خارجه آمریکا، مرگ لیو را ازدست‌دادن مردی خواند که زندگی‌اش را به بهبود کشورش و بشریت و پیگیری عدالت و آزادی اختصاص داده بود. پزشکان در آغاز سال ۲۰۱۷ تشخیص دادند که لیو شیابائو مبتلا به سرطان کبد است و او را به بیمارستانی منتقل کردند. کشورهای غربی مانند آمریکا و آلمان از چین خواستند اجازه دهد لیو برای معالجه به خارج سفر کند اما چین این درخواست را رد کرد و فقط دو روز پیش از مرگ او با ورود پزشکان و متخصصان خارجی برای مشارکت در درمان او موافقت کرد، هرچند مقامات چینی تأکید داشتند که او از بهترین روش‌های درمانی برخوردار است. درنهایت لیو شیابائو در ۱۳ جولای ۲۰۱۷ از دنیا رفت.

***

لیو شیائوبو، فعال حقوق بشر و برنده صلح نوبل در ۶۱ سالگی درگذشت

صدای آمریکا
۲۲ تیر ۱۳۹۶

بنا به گزارش خبرگزاری رویترز، مقامات چین گفتند لیو شیائوبو، فعال حقوق بشر و برنده صلح نوبل روز پنجشنبه ۲۲ تیر ماه به علت از کار افتادگی اندام های حیاتی داخلی درگذشت.

آقای شیائوبو که به سرطان کبد مبتلا شده و در وضعیت سلامتی بسیار وخیمی بسر می برد پیشتر خواستار سفر به خارج از کشور برای درمان شده بود اما مقامات چین اجازه خروج از کشور به او نداده بودند.

به دنبال خبر درگذشت این فعال حقوق بشر، رکس تیلرسون، وزیر خارجه آمریکا، روز پنجشنبه ضمن ادای تسلیت به خانواده او، از دولت چین خواست تا لیو شیا، همسر آقای شیائوبو، را نیز که در حبس بسر می برد آزاد کرده و به او اجازه خروج از کشور بدهند.
بنا به گزارش رویترز، آقای تیلرسون در بیانیه ای که روز پنجشنبه منتشر شد گفت «از دولت چین می خواهم تا لیو شیا را از حبس خانگی آزاد کرده و همانطور که مطابق میلش است به او اجازه دهند چین را ترک کند.»

لیو شیائوبو در سال ۲۰۰۹ پس از کمک به راه اندازی یک دادخواست عمومی موسوم به «منشور ۲۰۰۸» که در آن خواستار یک سری اصلاحات کلی در چین شده بود، به اتهام «تحریک به براندازی قدرت دولت» بازداشت و به یازده سال زندان محکوم شد.

شیائوبو اخیرا و به دنبال وخامت وضع سلامتی اش، از زندان به بیمارستانی در شهر شن‌یانگ در شمال شرقی چین منتقل شد تا تحت نظارت پزشکان قرار گیرد.

اداره دادگستری شهر شن‌یانگ طی بیانیه ای که روز پنجشنبه منتشر کرد گفت لیو شیائوبو که دچار «نارسایی اندام‌های حیاتی» شده بود، با وجود تلاش پزشکان در بیمارستان جانش را از دست داد.

بریت رایس اندرسن، رئیس کنونی کمیته نوبل در نروژ که اهدای جایزه صلح نوبل را بر عهده دارد، ضمن ابراز تأسف نسبت به کوتاهی دولت چین در انتقال لیو شیائوبو به تسهیلات پزشکی لازم پیش از وخامت بیماری او، گفت مسؤلیت سنگین مرگ لیو شیائوبو بر دوش دولت چین است.

***

لیو شیابو: مردی که از مرده‌اش به اندازه زنده‌اش می‌ترسند


بی‌بی‌سی

کری گریس
۲۳ تیر ۱۳۹۶ 

«من هیچ عمل مجرمانه‌ای مرتکب نشده‌ام، ولی اعتراضی هم ندارم.» این جمله‌ای است که لیو شیابو سال ۲۰۰۹ در دادگاه گفت. بعد از آن زندانی شد و در هشت سالی که زندانی بود، حاضر نشد از اعتقادش به دموکراسی دست بکشد. عجیب نیست که حاکمان چین از مرده‌اش هم به اندازه زنده‌اش می‌ترسند.

حزب کمونیست چین روزگاری حزب عزم راسخ و آرمان بود، حزب مردانی که آماده بودند در راه آن آرمان شهید شوند. اما نزدیک هفتاد سال حکمرانی آن حزب آرمان‌گرا را به ساختاری صلب و منفی‌نگر بدل کرده. ساختاری که کسانی را که در پی حقوق اساسی‌شان هستند زندانی می‌کند، نام‌شان را ممنوع می‌کند، و با اهرم اقتصاد بی‌رقیبش، حتی دولت‌های خارجی را هم به سکوت وامی‌دارد.

در دوران زمامداری شی جین‌پینگ این سرکوب‌گری با دقت و شدت و موفقیت ادامه داشته. لیو شیابو استثناء است.

مشکل چین با لیو شیابو از سال ۲۰۱۰ آغاز شد: زمانی که او جایزه صلح نوبل را برد. ناگهان نامش هم‌تراز چهره‌های برجسته‌ای قرار گرفت که به خاطر باورشان زندانی شده بودند، چهره‌هایی مثل نلسون ماندلا، آنگ سان سو چی و کارل فون اوسیتسکی.

شاید نفر آخر برایتان آشنا نباشد. اما از قضا این نام برای حاکمان چین آزارنده‌تر از دو نام دیگر است. کارل فون اوسیتسکی یک فعال ضدجنگ آلمانی بود که سال ۱۹۳۵ در حالی که در یک اردوگاه کار اجباری حبس بود جایزه صلح نوبل را برد. هیتلر حتی به اعضای خانواده‌اش هم اجازه نداد به جای او جایزه‌اش را تحویل بگیرند.
لیو شیابو هم وقتی جایزه‌اش را برد در زندان بود. مقام‌های چینی نه تنها اجازه ندادند همسرش برای دریافت جایزه سفر کند، که در خانه حصرش کردند. در مراسم اهدای جایزه یک صندلی خالی برای لیو شیابو گذاشتند. همان‌جا بود که قیاس بین چین قرن بیست‌ویکم و آلمان دهه ۱۹۳۰ آغاز شد.

آلمان دهه سی و چین سال‌های اخیر یک شباهت دیگر هم دارد: سانسور حکومتی. در آلمان نازی اسم بردن از اوسیتسکی ممنوع بود. امروز هم در چین کسی حق ندارد در مورد جایزه لیو شیابو حرف بزند. مقام‌های چینی تا مدتی پس از ماجرای صلح نوبل حتی جستجوی ترکیب «صندلی خالی» را هم ممنوع کرده بودند. نام لیو شیابو مایه سرافکندگی حاکمان چین در دنیا بود، اما در داخل چین کسی او را نمی‌شناخت. حتی در روزهایی که پزشکان خارجی به ملاقات او رفتند و تشخیص پزشکان چینی را که می‌گفتند نمی‌تواند سفر کند، رد کردند، در روزهایی که در هنگ‌کنگ برای آزادی‌اش تجمع برگزار می‌شد، داخل چین به خاطر سانسور شدید کمتر کسی می‌دانست شیابو دارد از سرطان می‌میرد.

فراموشی همگانی جزو سیاست‌های رسمی حکومت چین است. لیو شیابو هم از قربانیان همین سیاست بود. حاکمان چین از زمان زندانی شدن تا مرگش هرچه می‌توانستند کردند که نام و یادش را پاک کنند. برای اینکه خانواده و دوستان نتوانند به ملاقاتش بروند، جایی حدود ۶۵۰ کیلومتر دورتر از خانه زندانی‌اش کردند. همسرش لیو شیا را چنان زیر نظر گرفتند که دچار مشکلات جسمی و روحی شد. حتی به دولت نروژ آن‌قدر فشار آوردند که دیگر مقام‌های نروژی هم به زحمت در مورد حقوق بشر در چین یا جایزه نوبل شیابو حرفی می‌زنند.
اما لیو شیابو در مرگ هم مثل زندگی نگذاشت پاکش کنند. تصویری که دولت چین از او در بستر مرگ (برای خارجی‌ها) منتشر کرد، قرار بود به همه ثابت کند که هرچه نیاز داشته در اختیارش گذاشته‌اند و در آرامش می‌میرد. اما پیامد ناخواسته این تصویر این بود که از او شهیدی ساخت برای جنبش زیر سرکوب دموکراسی‌خواهی در چین. ضمن اینکه یک بار دیگر بینندگان را یاد کارل فون اوسیتسکی و آلمان دهه ۱۹۳۰ انداخت.

مقام‌های چینی تا لیو شیابو به بستر مرگ نیافتاد، با مرخصی درمانی موافقت نکردند. حتی در بیمارستان هم شدیدا تحت نظر بود، و بسیاری دوستانش نتوانستند به ملاقاتش بروند. حدود ۸۰ سال پیش، کارل فون اوسیتسکی هم در بیمارستان مرد، در حالی که زندان‌بانان مراقبش بودند و درمان به‌موقع از او دریغ شده بود.

دولت چین از قیاس سابقه حقوق بشری و تبلیغاتی‌اش با آلمان نازی بیزار است، به ویژه آن‌که در سال‌های اخیر تا حدی حکومت تک‌حزبی‌اش در عرصه جهانی مشروعیت یافته. در جریان نشست سران بیست قدرت اقتصادی جهان که اوایل ژوئیه در هامبورگ آلمان برگزار شد، حتی یکی از رهبران حاضر در نشست علنی به رئیس‌جمهوری چین چیزی نگفت. واقعیت این است که چین روزبه‌روز در عرصه جهانی قدرتمندتر می‌شود و در داخل سخت‌گیرتر. و در این شرایط صدایی در حمایت از مخالفان سیاسی چین بلند نمی‌شود.

لیو شیابو همیشه مخالف دولت چین نبود. تا سال ۱۹۸۹، به عنوان یک دانشگاهی که گاه نقد هم می‌کند، زندگی معقولی داشت. اما ماجرای میدان تیانان‌من همه چیز را عوض کرد. پس از کشتار چهارم ژوئن، هزینه مخالفت با حزب به مراتب سنگین‌تر شد.
بیشتر هم‌دوره‌های لیو شیابو، و حتی نسل بعدی، تصمیم گرفتند به زندگی‌شان بچسبند و هزینه تحمل نکنند. لیو شیابو از معدود کسانی بود که تا پایان عمر به آرمان‌های سال ۱۹۸۹ وفادار ماند. با این کار، ابتدا امکان خروج از کشور را از دست داد، و به مرور آزادی‌اش را. آن‌طور که وکلایش می‌گویند، در سال‌های اخیر حتی پیشنهاد آزادی در ازای اعتراف به تقصیر را رد کرده بود.

«اگر می‌خواهی به جهنم قدم بگذاری، به تاریکی اعتراض نکن..»
این جمله از لیو شیابو است. او در دفاعیه‌اش در دادگاه – که در مراسم نوبل به یادش خواندند – گفته بود کینه‌ای از آنها که زندانی‌اش کردند ندارد. گفته بود امیدوار است بتواند ورای آنچه بر او رفته گام بردارد.

عجیب نیست که حاکمان چین چنین آدمی را خطرناک بدانند. برای حزبی تمامیت‌خواه، مخالفی با عزم راسخ غیرقابل‌تحمل است. کسی که نترسد و نشود خریدش، دشمن است.

لیو شیابو پس از مدتی بیماری به آخر خط مبارزه رسید. از این پس تصویر تخت خالی بیمارستان هم مثل تصویر صندلی خالی مراسم جایزه نوبل خار چشم حاکمان چین خواهد شد. بی‌شک زمامداران چینی همچنان با کسانی که بخواهند راه او را بروند برخورد خواهند کرد. اما نام لیو شیابو را نمی‌توانند پاک کنند – همان‌طور که آلمان نازی نتوانست نام کارل فون اوسیتسکی را پاک کند.

***

لیو شیائوبو، برنده زندانی نوبل صلح درگذشت

صدای آلمان
۲۲‌تیر ۱۳۹۶

لیو شیائوبو، فعال زندانی حقوق بشر چین که مبتلا به بیماری سرطان بود درگذشت. اتحادیه اروپا پیش از این بارها از چین خواسته بود که اجازه دهد این مدافع حقوق بشر برای مداوا به خارج برود. شیابائو در بیمارستانی در چین بستری بود.

لیو شیائوبو، برنده جایزه نوبل صلح که از مدت‌ها پیش از بیماری سرطان پیشرفته کبد رنج می‌برد بعداز ظهر روز پنج‌شنبه (۱۳ ژوئیه/ ۲۲ تیر) در سن ۶۱ سالگی در بیمارستانی در چین درگذشت.

دولت چین با وجود درخواست‌های مکرر سیاستمداران جهان مانع از خروج این مدافع حقوق بشر از این کشور شده بود.

فدریکا موگرینی، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا روز اول ژوئیه سال جاری در پیامی در بروکسل اعلام کرده بود که اتحادیه اروپا از چین انتظار دارد هر چه زودتر به دلایل انسان‌دوستانه اجازه دهد لیو شیائوبو، فعال حقوق بشر چین برای مداوا به هر کشوری که خود می‌خواهد، مسافرت کند. پزشکان بیماری او را درمان‌ناپذیر ارزیابی کرده بودند.

لیو شیائوبو در بیمارستان نیز تحت نظر مقامات امنیتی چین قرار داشت. شیابائو از مدت‌ها پیش تقاضای خروج خود و همسرش لیو ژیائو را با مقامات چین در میان گذاشته بود ولی آن‌ها گفته بودند که او باید دوران محکومیت خود را تا پایان در زندان طی کند. اتحادیه اروپا از این درخواست حمایت کرده بود. لیو ژیائو، همسر شیائوبو از آغاز زندان او عملا در پکن در حصر خانگی به سر می‌برد.

لیو در سال ۲۰۰۹ به اتهام «توطئه برای براندازی رژیم» به ۱۱ سال زندان محکوم شد. یک سال بعد جایزه جهانی نوبل صلح به او تعلق گرفت. به هنگام اعطای این جایزه، صندلی او در اسلو خالی بود.

شیائوبو که استاد رشته ادبیات بود‌ از زمان جنبش دموکراسی‌خواهی در سال ۱۹۸۹ در پکن و سرکوب خونین آن به دست حاکمان چین، بارها در حبس به سر برده بود. لیو بعدها به ریاست افتخاری «انجمن جهانی قلم» (پن) چین انتخاب شد.

http://www.edalat.org/sys/content/view/11549/38/

Advertisements

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

اطلاعات

این ویودی در 15 ژوئیه 2017 بدست در اشتراک - eshtrak فرستاده شده و با , , برچسب خورده.
%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: