اشتراک eshtrak

خبری سیاسی فرهنگی! مسئولیت هر مقاله بعهده نویسنده آنست!

قطع‌نامه‌های ضداسرائیلی که آمریکا وتو نکرد: تارنگاشت عدالت، و نوچه ظریف: «اعلام جنگ به اسرائیل را جدی بگیریم»: غلامعلی خوشرو/اعتماد

شورای امنیت سازمان ملل متحد از تشکیل حکومت اسرائیل در سال ۱۹۴۸ تاکنون ۲۲۶ قطع‌نامه علیه اسرائيل تصویب کرده است. طی این مدت، در بیش از ۲۰ مورد ایالات متحده با عدم شرکت در رأی‌گیری، رأی ممتنع داده است. در سال ۲۰۰۲ قطع‌نامه شماره ۱۳۴۵ با عدم شرکت ایالات متحده به تصویب رسید. قطع‌نامه که در اوج انتفاضه دوم به تصویب رسید از اسرائيل می‌خواست به محاصره مقر یاسر عرفات در رام‌الله پایان دهد. قطع‌نامه هم‌چنین از فلسطینی‌ها می‌خواست در ازای بازگشت اسرائيل به مرزهای سال ۱۹۶۷ از حق خود برای بازگشت، بگذرند.

israel-terrorist-stateisrael,nazi2Israel, nazi4
قطع‌نامه‌های ضداسرائیلی که آمریکا وتو نکرد

تارنگاشت عدالت

 
قطع‌نامه‌های ضداسرائیلی که ایالات متحده به آن‌ها رأی ممتنع داد
شورای امنیت سازمان ملل متحد از تشکیل حکومت اسرائیل در سال ۱۹۴۸ تاکنون ۲۲۶ قطع‌نامه علیه اسرائيل تصویب کرده است. طی این مدت، در بیش از ۲۰ مورد ایالات متحده با عدم شرکت در رأی‌گیری، رأی ممتنع داده است.

در سال ۲۰۰۲ قطع‌نامه شماره ۱۳۴۵ با عدم شرکت ایالات متحده به تصویب رسید. قطع‌نامه که در اوج انتفاضه دوم به تصویب رسید از اسرائيل می‌خواست به محاصره مقر یاسر عرفات در رام‌الله پایان دهد. قطع‌نامه هم‌چنین از فلسطینی‌ها می‌خواست در ازای بازگشت اسرائيل به مرزهای سال ۱۹۶۷ از حق خود برای بازگشت، بگذرند.

در سال ۲۰۰۰ قطع‌نامه شماره ۱۳۲۲ با عدم شرکت ایالات متحده به تصویب رسید. این قطع‌نامه که توسط مالزی ارایه شده بود رفتن آریل شارون به حرم شریف را محکوم می‌کرد. قطع‌نامه ضمن اشاره به قطع‌نامه‌های شماره ۲۴۲ و ۲۲۸ از اسرائيل می‌خواست به مرزهای سال ۱۹۶۷ بازگردد.

در سال ۱۹۹۶ شورای امنیت سازمان ملل بدون شرکت ایالات متحده قطع‌نامه شماره ۱۰۷۳ را تصویب کرد. این قطع‌نامه که اقدامات اسرائيل در بیت‌المقدس، و باز کردن یک تونل در نزدیکی دیوار غربی را محکوم می‌کرد، خواهان ادامه مذاکرات صلح شد.

در سال ۱۹۸۸ شورای امنیت سازمان ملل قطع‌نامه شماره ۶۱۱ را در محکومیت ترور خلیل الوزیر، رهبر الفتح تصویب کرد. این قطع‌نامه بدون شرکت ایالات متحده به تصویب رسید.

در سال ۱۹۸۸ قطع‌نامه شماره ۶۰۸ بدون شرکت ایالات متحده در رأی‌گیری در شورای امنیت به تصویب رسید. قطع‌نامه اخراج فلسطینی‌ها را محکوم می‌کرد.

در سال ۱۹۸۷ قطع‌نامه شماره ۶۰۵ در محکومیت کشتار دانشجویان فسلطینی به تصویب رسید.

در سال ۱۹۸۶ قطع‌نامه شماره ۵۹۲ بدون شرکت ایالات متحده به تصویب رسید. قطع‌نامه اسرائيل را برای قتل دانشجویان فلسطینی در دانشگاه بیرزیت محکوم می‌کرد. در همان سال قطع‌نامه شماره ۵۸۷ بدون شرکت ایالات متحده در محکومیت حمله متحدین اسرائيل در «ارتش جنوب لبنان» به مقر سازمان ملل به تصویب رسید.

در سال ۱۹۸۵ قطع‌نامه شماره ۵۷۳ بدون شرکت ایالات متحده به تصویب رسید. قطع‌نامه حمله اسرائيل به تونس را که در پاسخ به کشته شدن سه شهروند اسرائيل در قبرس صورت گرفت، محکوم می‌کرد.

در سال ۱۹۸۲ قطع‌نامه شماره ۵۱۷ که بدون شرکت ایالات متحده به تصوسیب رسید مداخله اسرائيل در لبنان را محکوم کرد.

در سال ۱۹۸۰ قطع‌نامه شماره ۴۸۷ در محکومیت الحاق شرق بیت‌المقدس توسط اسرائيل، قطع‌نامه شماره ۴۷۱ در محکومیت شهرک‌سازی، قطع‌نامه شماره ۴۶۹ در محکومیت اخراج شهردار الخیل، و قطع‌نامه شماره ۴۶۷ در محکومیت اقدامات اسرائيل در لبنان بدون شرکت ایالات متحده به تصویب رسیدند.

در سال ۱۹۷۹ قطع‌نامه‌های شماره ۴۵۲ و ۴۴۶ در محکومیت شهرک‌سازی بدون شرکت ایالات متحده به تصویب رسید. قطع‌نامه شماره ۴۴۶ می‌گوید: «سیاست و عمل اسرائيل در ایجاد شهرک‌ها در اراضی فلسطین و دیگر اراضی اشغال شده عربی از سال ۱۹۶۷ هیچ اعتبار حقوقی ندارد و یک مانع جدی در راه رسیدن به یک  صلح همه‌جانبه و ماندگار در خاورمیانه به شمار می‌آید.»

در سال ۱۹۷۳ قطع‌نامه شماره ۳۴۴ که خواهان تشکیل یک کنفراسن صلح می‌شد بدون شرکت ایالات متحده، اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی و بریتانیا به تصویب رسید.

در سال ۱۹۶۹ قطع‌نامه شماره ۲۷۱ در محکومیت اسرائيل به خاطر حمله یک گردشگر به مسجد‌القصی و آتش زدن آن بدون شرکت ایالات متحده به تصویب رسید.

در سال ۱۹۶۸ قطع‌نامه شماره ۲۵۲ بدون شرکت ایالات متحده در محکومیت اسرائيل به خاطر تغییر وضعیت بیت‌المقدس یه تصویب رسید.

قطع‌نامه‌های ضداسرائيلی که ایالات متحده به آن‌ها رأی مثبت داد
در سال ۱۹۶۰ ایالات متحده از قطع‌نامه شماره ۱۳۸ در محکومیت اسرائيل به خاطر ربودن آدلف آیشمن از آرژانتین حمایت کرد.

در سال ۱۹۶۲ ایالات متحده از قطع‌نامه شماره ۱۷۱ در محکومیت اسرائيل به خاطر تحریکات آن در مرز سوریه حمایت کرد.

در سال ۱۹۶۶ ایالات متحده از قطع‌نامه شماره ۲۲۸ در محکومیت مداخله نظامی اسرائيل در قلمرو اردن حمایت کرد.

در سال ۱۹۶۸ ایالات متحده از قطع‌نامه شماره ۲۵۰ در محکومیت اسرائيل به خاطر برگزاری رژه روز استقلال اسرائيل در بیت‌المقدس حمایت کرد. در همان سال ایالات متحده از قطع‌نامه شماره ۲۴۸ در محکومیت مداخله اسرائيل در قلمرو اردن حمایت کرد.

در سال ۱۹۹۰ قطع‌نامه شماره ۶۷۳ و در سال ۱۹۹۱‌ قطع‌نامه شماره ۶۹۴ در محکومیت اخراج فلسطینی‌ها با حمایت ایالات متحده به تصویب رسید. در همان سال قطع‌نامه شماره ۶۴۱ در محکومیت اخراج فلسطینی‌ها به تصویب رسید.

در سال ۱۹۹۲ قطع‌نامه شماره ۷۹۹ با حمایت ایالات متحده در محکومیت اخراج فلسطینی‌ها توسط اسرائيل به تصویب رسید.

در سال ۱۹۹۴ قطع‌نامه شماره ۹۰۴ در محکومیت کشتار در الخبل با حمایت ایالات متحده به تصویب رسید.

در سال ۲۰۰۲ قطع‌نامه شماره ۱۳۹۷ با حمایت ایالات متحده خواهان راه‌حل دو دولت شد.

در سال ۲۰۰۶ قطع‌نامه شماره ۱۷۰۱ با حمایت ایالات متحده از آن خواهان پایان دادن به تجاوز اسرائيل به لبنان شد. ایالات متحده همچنین از قطع‌نامه شماره ۴۴۴ در محکومیت اسرائيل به خاطر عدم همکاری با نیروهای حافظ صلح سازمان ملل در لبنان حمایت کرد.

در سال ۲۰۰۹ قطع‌نامه شماره ۱۸۶۰ با حمایت ایالات متحده از آن خواهان پایان دادن به جنگ در غزه شد.

***
قطعنامه ۲۳۳۴ که در تاریخ ۳ دی ماه ۱۳۹۵ به تصویب شورای امنیت سازمان ملل متحد رسید، از جانب بسیاری از کشورها به عنوان یک قطعنامه تاریخی در ارتباط با مساله فلسطین توصیف شده است. این قطعنامه با رأی مثبت ۱۴ عضو شورای امنیت و رأی ممتنع آمریکا به تصویب رسید. رأی ممتنع آمریکا در واقع مهم‌ترین تحول در این روند بود، چرا که به این ترتیب آمریکا از دادن رأی منفی یعنی وتوی قطعنامه خودداری و امکان تصویب آن را فراهم کرد. مشابه این قطعنامه در گذشته نیز بارها در دستور کار شورای امنیت قرار گرفته بود، اما هر بار آمریکا با توسل به حق وتو مانع تصویب آن شده بود. آخرین بار در سال ۲۰۱۱ آمریکا با توسل به وتو، مانع                                                                             تصویب قطعنامه مشابهی در شورا شده بود.

                                   نوچه ظریف: «اعلام جنگ به اسرائیل را جدی بگیریم»

                                                                         
                                                                                 اعتماد
۱۱‌دی ۱۳۹۵
غلامعلی خوشرو*
قطعنامه ۲۳۳۴ که در تاریخ ۳ دی ماه ۱۳۹۵ به تصویب شورای امنیت سازمان ملل متحد رسید، از جانب بسیاری از کشورها به عنوان یک قطعنامه تاریخی در ارتباط با مساله فلسطین توصیف شده است. این قطعنامه با رأی مثبت ۱۴ عضو شورای امنیت و رأی ممتنع آمریکا به تصویب رسید. رأی ممتنع آمریکا در واقع مهم‌ترین تحول در این روند بود، چرا که به این ترتیب آمریکا از دادن رأی منفی یعنی وتوی قطعنامه خودداری و امکان تصویب آن را فراهم کرد. مشابه این قطعنامه در گذشته نیز بارها در دستور کار شورای امنیت قرار گرفته بود، اما هر بار آمریکا با توسل به حق وتو مانع تصویب آن شده بود. آخرین بار در سال ۲۰۱۱ آمریکا با توسل به وتو، مانع تصویب قطعنامه مشابهی در شورا شده بود. (اینکه چرا اوباما در آخرین هفته‌های باقیمانده از زمامداری‌اش، اقدام به عدم وتوی قطعنامه کرد، خود بحث مستقل و مهمی است که باید جداگانه به آن پرداخته شود.)

اقدامات رژیم اشغالگر طی چند دهه گذشته در جهت ایجاد شهرک‌های یهودی‌نشین در اراضی اشغالی موضوع اصلی این قطعنامه است. این قطعنامه در بند اول اجرایی تاکید می‌کند که شهرک‌سازی در اراضی اشغالی «فاقد هرگونه اعتبار قانونی» است و از آن به عنوان «نقض بارز حقوق بین‌الملل» و «مانع اصلی در برابر برقراری صلحی عادلانه، جامع و پایدار» یاد می‌کند. در بند دوم قطعنامه از اسراییل خواسته شده تا «کلیه فعالیت‌ها در رابطه با ساخت شهرک‌ها در اراضی اشغالی، از جمله بیت‌المقدس شرقی را فورا و به طور کامل متوقف کند.» بر چنین مبنایی، این قطعنامه در بند ٤ از کلیه اعضای سازمان ملل متحد می‌خواهد تا «در کار با اسراییل بین سرزمین اسراییل و اراضی اشغالی در ژوئن ١٩٦٧ تمایز قایل شوند.» یکی دیگر از نکات مهم در قطعنامه ٢٣٣٤، درخواست آن از دبیرکل سازمان ملل متحد برای ارایه گزارش، هر سه ماه یک‌بار، در مورد اجرای قطعنامه است.

قبل از پرداختن به عواقب احتمالی این قطعنامه، مروری بر موضوع آن یعنی شهرک‌سازی در اراضی اشغالی ضروری است: رژیم اشغالگر بعد از تصرف اراضی فلسطینی در جریان جنگ شش روزه ١٩٦٧ و با هدف تصاحب و ضمیمه کردن این اراضی از یک سو و جلوگیری از شکل‌گیری و ایجاد یک دولت فلسطینی از سوی دیگر دست به ایجاد شهرک‌ها و اسکان شماری از اتباع خود به ویژه در ساحل غربی و بیت‌المقدس شرقی (مجموعا با ٥٦٥٥ کیلومتر مربع وسعت و جمعیتی نزدیک به ٣ میلیون نفر فلسطینی) زده است.

راستگرایان افراطی یهودی در پشت این شهرک‌سازی‌ها یا آنچه خود «جنبش شهرک‌سازی» می‌نامند، قرار دارند و عمدتا دولت‌های دست راستی رژیم اشغالگر، به ویژه دولت مناخیم بگین و سپس دیگر دولت‌های حزب لیکود، در جهت ساخت این شهرک‌ها به افراطیون یهودی کمک کرده و مجوزهای لازم را صادر کرده‌اند. علاوه بر ابعاد ایدئولوژیک، رشد این شهرک‌ها دارای ابعاد اقتصادی نیز است که از آن جمله می‌توان به هزینه پایین واحدهای مسکونی در اراضی اشغالی و نیز برخی معافیت‌های مالیاتی اشاره کرد که موجب تشویق مهاجرت به آنها می‌شود. این شهرک‌ها در حال حاضر در ساحل غربی رود اردن و نیز در شرق شهر بیت‌المقدس و نیز در جولان اشغالی قرار دارند. قبلا در غزه و در صحرای سینا نیز شهرک‌سازی‌های محدودی شده بود که بعد از توافقاتی در جریان روند صلح، برچیده شدند.

آمارهای مختلفی در مورد میزان جمعیتی که در این شهرک‌ها زندگی می‌کنند، ارایه شده است. وزیر مسکن رژیم اشغالگر در مه ٢٠١٤ (اردیبهشت 1393) از سکونت ٧٥٠ هزار اسراییلی در شهرک‌ها در ساحل غربی، از جمله شرق بیت‌المقدس و جولان اشغالی خبر داده است. وی گفته است که از این تعداد ٣٥٠ هزار نفر در شرق بیت‌المقدس حضور دارند. تفاوت در آمارها عمدتا ناشی از مبنای محاسبه آنها است. از آنجا که شهرک‌ها شامل دو نوع رسمی و غیررسمی هستند، ظاهرا آمار فوق در بر‌گیرنده هر دو نوع شهرک است. آمارهای موجود کنونی که عمدتا در خبرهای روز رسانه‌ها به آنها اشاره می‌شود، از اندکی بیش از ٦٠٠ هزار نفر در ساحل غربی و بیت‌المقدس سخن می‌گویند. (گفته می‌شود که ١٢١ شهرک رسمی و ١٠٢ شهرک غیر رسمی وجود دارد.) جان کری در سخنرانی مورخ ٨ دی ١٣٩٥ خود گفت که از زمان امضای موافقتنامه اسلو در ١٩٩٥ تاکنون، تنها ٢٧٠ هزار نفر بر شمار شهرک‌نشینان در ١٣٠ شهرک اسراییلی واقع در ساحل غربی افزوده شده و میزان افزایش این شهرک‌نشینان از ٢٠٠٩ یعنی زمان شروع به کار اوباما، تاکنون بالغ بر ١٠٠ هزار نفر است. وی گفت شمار شهرک‌نشینان در شرق دیوار حائل به ٩٠ هزار نفر افزایش یافته و حدود ٢٠ هزار نفر از آنها به مرز اردن نزدیک‌تر‌ند تا به خط سبز بین رژیم اشغالگر و ساحل غربی.

نکته بسیار مهم این است که شمار یهودیان ساکن در اراضی اشغالی در سال ١٩٩٣، یعنی سال شروع روند به اصطلاح صلح، در حدود ٢٨١ هزار نفر بود. یعنی در طول سال‌هایی که قرار بود در جریان مذاکرات، صلح و زمین با هم مبادله شوند، رژیم اشغالگر شمار شهرک‌نشینان یهودی در اراضی اشغالی را به بیش از دو برابر افزایش داده است. به عبارت دیگر، طی این مدت رژیم اشغالگر با وجود مذاکره برای صلح، مشغول تصاحب و خانه‌سازی در همان زمین‌هایی بوده که باید به فلسطینی‌ها مسترد می‌کرده است. این بدان معنی است که این رژیم اشغالگر هیچگاه اعتقادی به روند صلح نداشته و تنها برای وقت کشی و فرار از مواخذه جامعه بین‌المللی به مذاکرات ادامه می‌داده‌اند.

تصویب قطعنامه ٢٣٣٤ در چنین شرایطی حایز اهمیت است. این قطعنامه اگرچه یک قطعنامه فصل ششمی است و تهدید توسل به زور در صورت عدم اجرای آن وجود ندارد، اما هم از نظر سیاسی و هم مهم‌تر از آن از نظر زیرساخت حقوقی که برای اقدامات بعدی ایجاد می‌کند، حایز اهمیت زیادی است. لذا اظهار نتانیاهو خطاب به نخست‌وزیر نیوزیلند که در شورا به قطعنامه رأی مثبت داد، مبنی بر اینکه رای مثبت به این قطعنامه به معنی «اعلام جنگ به اسراییل» است، نباید صرفا یک لفاظی بی‌پایه به شمار آورد. برخی از آثار و عواقب حقوقی صدور این قطعنامه را با اختصار می‌توان به شرح زیر دانست:

١- وضعیت حقوقی جدیدی که در پی تصویب این قطعنامه ایجاد شده، تمام کسانی را که در رژیم اشغالگر نقشی در شهرک‌سازی‌ها دارند، در برابر شکایات حقوقی و کیفری در دادگاه‌های کلیه کشورهای جهان و نیز در دیوان کیفری بین‌المللی آسیب‌پذیر می‌کند. تصمیم‌گیران در مورد شهرک‌سازی‌ها، کسانی که در اجرای این تصمیمات نقش دارند، شامل ماموران قضایی، نظامیانی که خانه‌ها و زمین‌های فلسطینی‌ها را تصرف و تخریب می‌کنند و شرکت‌هایی که در ساخت شهرک‌ها نقش دارند و… همگی در پی تصویب این قطعنامه در نوعی وضعیت خاکستری قرار می‌گیرند.

٢- آنچه به «جنبش بایکوت، توقف سرمایه‌گذاری و تحریم» Boycott, Divestment and Sanctions)
(Movement شهرت یافته و در اروپا و آمریکا در سطوح غیر رسمی جریان دارد و هدف آن بایکوت و تحریم شهرک‌ها و فعالان در این شهرک‌ها است، می‌تواند با تکیه بر این قطعنامه تقویت شود. این جنبش صرف‌نظر از میزان تاثیر‌گذاری آن در عمل، از نظر مشروعیت‌زدایی از رژیم اشغالگر و توسعه‌‌طلبی آن در جهت تصاحب اراضی اشغالی و نهایتا ضمیمه کردن آن موثر است.

٣- شرکت‌های بین‌المللی از این به بعد مجبور خواهند شد قبل از تاسیس شعبه و دفتر در اراضی اشغالی و شرکت در مناقصه‌ها بیشتر فکر کنند.

٤- تاثیر مهم دیگری که این قطعنامه می‌تواند داشته باشد از جهت تقویت سیاست اتحادیه اروپا برای مطالبه برچسب برای کالاهای صادراتی رژیم اشغالگر به اروپاست. توضیح اینکه طی چند سال گذشته شماری از کشورهای اروپایی درجهت مطالبه چنین برچسبی حرکت کرده‌اند، به نحوی که این برچسب مشخص کند که کالای وارده از رژیم اشغالگر آیا در سرزمین اصلی تولید شده یا در اراضی اشغالی. این قطعنامه شورا می‌تواند گام مهمی در جهت کمک به طرفداران الزامی کردن و تبدیل کردن آن به قانون در سراسر اتحادیه اروپا باشد.

٥- قطعنامه ٢٣٣٤ در یکی از بندهای مقدماتی خود، همچنین بر قابلیت اجرای کنوانسیون چهارم ژنو در ارتباط با اراضی اشغالی فلسطینی تاکید گذاشته و در آن از رژیم اشغالگر به عنوان «قدرت اشغالگر» یاد کرده است. این موضوع حایز اهمیت است چرا که رژیم اشغالگر با اعمال de Jeure این کنوانسیون بر اراضی مذکور مخالف است و با تفسیر بی‌پایه ماده دو این کنوانسیون، مدعی است که چون این اراضی قبل از اشغال در تصرف یک کشور عضو کنوانسیون نبوده و دارای وضعیت خاص است، در نتیجه تابع کنوانسیون مذکور نیست. آنها همچنین مدعی‌اند که مادام که این اشغال برای دفاع از خود لازم است، می‌تواند ادامه یابد. این ادعاها از سوی دوایر مختلف سازمان ملل متحد و نیز دیوان دادگستری بین‌المللی رد شده‌اند.

٦- سازوکار گزارش‌دهی توسط دبیرکل در مورد اجرای قطعنامه که در بند ١٢ منظور شده، موجب شکل‌گیری روندی است که طی آن این رژیم اشغالگر به طور مستمر تحت فشار قرار خواهد گرفت و هرگونه حرکت آن در جهت شهرک‌سازی باید توسط سازمان ملل متحد تحت نظارت قرار گرفته و هر سه ماه یک‌بار به شورا گزارش شود. این امر می‌تواند جلسات مستمر سه ماهه در شورا برای بحث در این مورد را در پی داشته باشد. در صورت شکل‌گیری شرایط مساعدی در آینده، چنین روندی می‌تواند به ایجاد سازوکارهایی برای اجرای قطعنامه منجر شود. در بند ١٠ قطعنامه به «عزم شورا برای بررسی راه‌های عملی جهت اجرای قطعنامه‌های ذی‌ربط» تاکید شده است.

* سفیر و نماینده دایم ایران در سازمان ملل متحد

Advertisements

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

اطلاعات

این ویودی در 3 ژانویه 2017 بدست در اشتراک - eshtrak فرستاده شده و با , , , برچسب خورده.
%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: